Ubuntu 24.04 Web Sunucusu Kurulumu

Bölüm 1

Sunucuya SSH ile Bağlanma

Bu bölümde Ubuntu 24.04 VPS sunucusuna SSH ile güvenli şekilde bağlanacağız. SSH bağlantısı, sunucuyu uzaktan yönetebilmemiz için temel gereksinimdir.

🎯 Amaç

VPS sunucusuna terminal üzerinden güvenli bağlantı kurmak ve bağlantının başarılı olduğunu doğrulamak.

SSH Bağlantı Komutu

ssh -v ubuntu@SUNUCU_IP_ADRESI

Örnek kullanım:

ssh -v ubuntu@57.xxx.xxx.xxx

💡 İpucu

İlk bağlantılarda -v parametresi bağlantı sürecini ayrıntılı gösterdiği için hata ayıklamada oldukça faydalıdır.

İlk Bağlantı Uyarısı

İlk bağlantıda aşağıdaki uyarı görülebilir:

The authenticity of host '57.xxx.xxx.xxx' can't be established.
Are you sure you want to continue connecting (yes/no)?

Devam etmek için:

yes

SSH bağlantısı ekran görüntüsü

Başarılı Bağlantı

Bağlantı başarılı olduğunda terminal ekranında aşağıdakine benzer bir ifade görülür:

ubuntu@server:~$

✅ Bu Bölümde Ne Öğrendik?

SSH bağlantısının ne işe yaradığını öğrendik.
VPS sunucusuna terminal üzerinden bağlandık.
İlk bağlantı güvenlik uyarısını inceledik.

Bölüm 2

Root Yetkisi Alma

Linux sistemlerde birçok yönetim işlemi root yetkisi gerektirir. Bu bölümde root kullanıcısına geçecek ve yetkimizi doğrulayacağız.

⚠️ Dikkat

Root kullanıcısı sistem üzerinde tam yetkiye sahiptir. Bu nedenle komutları çalıştırmadan önce dikkatli olun.

Root Kullanıcısına Geçiş

sudo -i

Yetki Kontrolü

Root kullanıcısına geçtiğimizi doğrulamak için:

whoami

Beklenen çıktı:

root

Root Parolasını Değiştirme

passwd

sudo -i ve whoami bağlantısı ekran görüntüsü

✅ Bu Bölümde Ne Öğrendik?

Root kullanıcısının ne olduğunu öğrendik.
sudo -i ile root yetkisi aldık.
whoami ile kullanıcı doğrulaması yaptık.

Bölüm 3

Ubuntu Sistem Güncellemesi

Yeni kurulan bir sunucuda ilk yapılması gereken işlemlerden biri sistem paketlerini güncellemektir. Bu işlem güvenlik, kararlılık ve performans açısından önemlidir.

Paket Listesini Güncelleme

apt update

Tam Sistem Güncellemesi

apt full-upgrade -y

Tek Komutta Güncelleme

apt update && apt full-upgrade -y

Gereksiz Paketleri Temizleme

apt autoremove -y

💡 Gerçek Hayat Notu

Sunucu kurulumundan sonra eski paketlerle işlem yapmamak için her zaman ilk adım olarak sistem güncellemesi yapılmalıdır.

apt update ve full-upgrade çıktıları ekran görüntüsü

✅ Bu Bölümde Ne Öğrendik?

Ubuntu paket listesini güncelledik.
Sistemdeki paketleri yükselttik.
Gereksiz paketleri temizledik.

Bölüm 4

UFW Güvenlik Duvarı Kurulumu

UFW, Ubuntu üzerinde güvenlik duvarı kurallarını kolayca yönetmemizi sağlar. Bu bölümde SSH, HTTP ve HTTPS portlarını açarak temel güvenlik duvarı yapılandırmasını yapacağız.

UFW Kurulumu

apt install ufw -y

SSH Bağlantısını Açık Bırakma

ufw allow OpenSSH

Web Portlarını Açma

ufw allow 80/tcp
ufw allow 443/tcp

Firewall Aktifleştirme

ufw enable

Durum Kontrolü

ufw status

⚠️ Kritik Uyarı

UFW aktif edilmeden önce mutlaka ufw allow OpenSSH komutu çalıştırılmalıdır. Aksi halde SSH bağlantınız kesilebilir.

ufw status çıktısı ekran görüntüsü

✅ Bu Bölümde Ne Öğrendik?

UFW güvenlik duvarını kurduk.
SSH, HTTP ve HTTPS portlarını açtık.
Firewall durumunu kontrol ettik.

Bölüm 5

Fail2Ban Kurulumu

Fail2Ban, başarısız giriş denemelerini takip ederek belirli sayıda hatalı deneme yapan IP adreslerini geçici olarak engeller. Bu sayede SSH brute-force saldırılarına karşı ek koruma sağlar.

Fail2Ban Kurulumu

apt install fail2ban -y

Servisi Etkinleştirme

systemctl enable fail2ban
systemctl start fail2ban

Servis Durumu

systemctl status fail2ban

ℹ️ Bilgi

Servis çıktısında active (running) ifadesi görülüyorsa Fail2Ban başarıyla çalışıyor demektir.

systemctl status fail2ban ekran görüntüsü

✅ Bu Bölümde Ne Öğrendik?

Fail2Ban yazılımını kurduk.
Servisi başlattık ve otomatik başlatmaya ekledik.
Fail2Ban servis durumunu kontrol ettik.

Bölüm 6

Docker Engine Kurulumu

Docker, uygulamaları container olarak çalıştırmamızı sağlayan modern sanallaştırma platformudur. Bu bölümde Docker Engine kurulacaktır.

Docker Sürümünü Kontrol Etme

docker --version

Docker Gerekli Paketler

apt install ca-certificates curl gnupg -y

Docker Kurulum

apt install docker-ce docker-ce-cli containerd.io docker-buildx-plugin docker-compose-plugin -y

Servis Durumu

systemctl status docker

systemctl status Docker ekran görüntüsü

Bölüm 7

Docker Compose

Docker Compose ile birden fazla container tek dosya üzerinden yönetilebilir.

docker compose version

İlk Proje Klasörü Oluşumu

mkdir -p /opt/docker/web
cd /opt/docker/web

Docker-compose.yml Oluşturma

compose dosyası oluşturulur ve servisler burada tanımlanır.
    nano docker-compose.yml

Servisi Durdurma

docker compose down

Servisi Başlatma

docker compose up -d

Docker Compose ekran görüntüsü

Bölüm 8

Nginx Web Sunucusu

Nginx Paketini Kur

apt install nginx -y

Bu bölümde Docker üzerinde çalışan Nginx web sunucusunu yayınlayacağız.

docker compose up -d

HTML Klasörü Oluşturma

mkdir -p /opt/docker/web/html

docker-compose.yml Dosyası

services:
  nginx:
    image: nginx:latest
    container_name: nginx
    restart: unless-stopped
    ports:
      - '80:80'
    volumes:
      - ./html:/usr/share/nginx/html:ro

Container Kontrolü

docker ps

Nginx çalışıyor ekran görüntüsü

Bölüm 9

Domain ve DNS Yapılandırması

Alan adımızı VPS sunucusuna yönlendirerek web sitemizi internet üzerinden erişilebilir hale getiriyoruz.

dig kemaltokmak.com

ping kemaltokmak.com

Domain DNS ekran görüntüsü

Bölüm 10

SSL Sertifikası

Let's Encrypt SSL sertifikası ile web sitemizi HTTPS üzerinden yayınlıyoruz.

certbot renew --dry-run

SSL başarılı ekran görüntüsü

Bölüm 11

Docker Üzerinde Nginx Reverse Proxy

Reverse Proxy sayesinde tek sunucu üzerinde birden fazla web sitesi güvenli şekilde yayınlanabilir.

proxy_pass http://172.18.0.5:80;

Bölüm 12

Docker Container Yönetimi

Çalışan container'ları izlemek, logları incelemek ve sistem durumunu kontrol etmek bu bölümün konusudur.

docker ps

docker logs nginx

docker stats

Bölüm 13

Docker Backup

Docker Compose dosyaları, image'lar ve volume'ler düzenli olarak yedeklenmelidir.

tar -czvf docker-backup.tar.gz /opt/docker

docker save nginx -o nginx.tar

SSL başarılı ekran görüntüsü

Bölüm 14

Sorun Giderme

Docker, Nginx, DNS ve SSL tarafında oluşabilecek yaygın hatalar bu bölümde açıklanmaktadır.

Kontrol Listesi

Docker çalışıyor mu?
Nginx çalışıyor mu?
Firewall aktif mi?
DNS doğru mu?
SSL aktif mi?

Bölüm 15

Sonuç

Tebrikler. Ubuntu 24.04 üzerine güvenli bir Docker tabanlı web sunucusu kurmayı öğrendiniz.

Bu Dokümanda Öğrendikleriniz

SSH
Root
Ubuntu Güncelleme
UFW
Fail2Ban
Docker
Docker Compose
Nginx
DNS
SSL
Backup
Troubleshooting

Ubuntu 24.04 Üzerine Docker ve Nginx ile Web Sunucusu Kurulumu

Sunucuya SSH ile Bağlanma

SSH Bağlantı Komutu

İlk Bağlantı Uyarısı

Başarılı Bağlantı

Root Yetkisi Alma

Root Kullanıcısına Geçiş

Yetki Kontrolü

Root Parolasını Değiştirme

Ubuntu Sistem Güncellemesi

Paket Listesini Güncelleme

Tam Sistem Güncellemesi

Tek Komutta Güncelleme

Gereksiz Paketleri Temizleme

UFW Güvenlik Duvarı Kurulumu

UFW Kurulumu

SSH Bağlantısını Açık Bırakma

Web Portlarını Açma

Firewall Aktifleştirme

Durum Kontrolü

Fail2Ban Kurulumu

Fail2Ban Kurulumu

Servisi Etkinleştirme

Servis Durumu

Docker Engine Kurulumu

Docker Sürümünü Kontrol Etme

Docker Gerekli Paketler

Docker Kurulum

Servis Durumu

Docker Compose

Nginx Web Sunucusu

Domain ve DNS Yapılandırması

SSL Sertifikası

Docker Üzerinde Nginx Reverse Proxy

Docker Container Yönetimi

Docker Backup

Sorun Giderme

Sonuç